ATXAGA BERNARDO OBABAKOAK PDF

Its stories are tied together by the metafictional framing, by some recurring themes, and by many sharing a setting in the village of Obaba. Several involve outsiders — the son of a German engineer, a sex-deprived schoolmistress — or animals — trains taking horses to be knackered, a boy who turns into a white boar — themes which recur throughout the book. This feels autobiographical — it begins with a childhood memory — and comes close to "travel" writing, giving a feel for the geography of the village, the social differences between its two pubs, and so forth, as well as for some of its notable characters. Taking up half of Obabakoak, "In Search of the Last Word" incorporates a dozen stories into a framing narrative set in Obaba.

Author:Kabar Samushura
Country:Sierra Leone
Language:English (Spanish)
Genre:Personal Growth
Published (Last):28 September 2006
Pages:158
PDF File Size:8.29 Mb
ePub File Size:10.6 Mb
ISBN:145-2-56139-239-9
Downloads:41938
Price:Free* [*Free Regsitration Required]
Uploader:Vilar



Bizitza[ aldatu aldatu iturburu kodea ] Asteasun Gipuzkoa jaioa, ama Izaskun maistra zuen, eta aita Jazinto arotz. Lehen ikasketak Asteasun egin zituen. Txikitatik hasi zen idazten, etxean jasotako irakurzaletasunak bultzaturik. Andoaingo udal liburutegian literatura unibertsaleko obra anitz irakurri zituen, eta batxilergoa ikasten ari zelarik hasi zen literatura lehiaketetarako eta eskolako aldizkarirako idazlanak egiten.

Euskaraz alfabetatzen amak lagundu zion urte haietan. Bitartean, El Norte de Castilla egunkariaren saria irabazita, Los que anhelamos escribir euskaraz, Idaztea desiratzen dugunok gaztelaniazko idazlana argitaratu zioten. Berehala, ordea, euskarazko lanak plazaratzen eta garaiko euskal idazleekin harremanetan hasi zen.

Orobat, Verdes liburu dendan lan egin zuen, non garai hartan aurkitzen zailak ziren euskarazko liburuak eros zitezkeen. Bilbo hiria izan zen idazletzat taxutu zuena; horrela, han bere bigarren jaiotza gertatu zela aipatu izan du idazleak. Anjel Zelaietaren bitartekaritzaz, Gabriel Arestik lana irakurri eta kritika ona egin zion, euskarazko klasikoak irakurtzeko aholkua eman eta idazten jarraitzeko animatzearekin batera.

Karrera bukatuta, ko ekainean hasi zuen soldadutza — frankismoaren hondarretan— traumatzat bizi izan zuen. Soldadutzaren ondoren, Donostiako banku batean hasi zen lanean, eta Koldo Izagirre idazlearekin batera Ustela abangoardiazko aldizkaria sortu zuen.

Bitartean, idazten jarraitu zuen, eta, besteak beste, bere haur literaturako lehen lanak plazaratu zituen. Sariak ere jasotzen hasi zen, tartean Irun Hiria Literatura Saria Bakearen eta elkarrizketaren alde duen jarrerari jarraikiz, Elkarri eta Lokarri gizarte mugimenduetan parte hartu du modu aktibo eta publikoan, eta Ezker Batua-Berdeak alderdiarekiko atxikimendua adierazi izan du, [10] gerora horren baitan izandako zatiketa dela-eta aldendu bada ere. Asun Garikano euskara irakasle eta itzultzailearekin ezkonduta dago Literatura-genero zenbait olerkia , ipuina , antzerkia batera biltzearekin batera, tiraniari buruzko lana da, modu polifonikoan narratzaile anitz biltzen dituena.

Bukatu berria zen Francoren diktadurari erreferentzia egiten diola adierazi izan da. Bestalde, protagonisten bilakaerak, bereziki esklabo izatetik tirano izatera aldatzen den Scadarnelli izenekoaren kasuan, agerian uzten du Atxagak ideologia nagusiekin duen mesfidantza, garaiko kontrakulturaren printzipioei jarraiki. Beste pertsonaiek sistema soziopolitiko hertsietan agertzen diren rolen irudikapenak dira, biktima eta borrero aldi berean. Surrealismoarekin , dadaismoarekin eta espresionismoarekin lotu izan da Atxagaren hasierako joera hori, [14] baina, izenak izen, hitz batean abangoardia da garai horretan Atxagaren bidea eta xedea.

Garai hartan Atxaga Ustela literatura-taldearen kidea da eta taldearen aldizkarian Atxagak sinaturiko manifestu batean euskal literatura astindu beharra nabarmendu eta literaturak gizartean izan behar duen rola aitortzen badute ere, modu berritzailean izan behar dela aldarrikatzen dute, morrontza onartu gabe eta literaturaren manipulazioa salatuz.

Pott Bandak bereganatu egin zuen garai hartan Estatu Batuetatik sortu eta mundu osora zabaldu zen beat mugimendu kontrakulturalaren leloa, [16] utopien desengainuz ideologia nagusien aurkako mezua zabalduz. Ildo horretatik doa Etiopia olerki eta narratiba laburreko lana da, urtean plazaratutakoa, [17] Marcel Schwob frantziar idazle sinbolistari erreferentzia egiten diona izenburuan nahiz liburuan antolaketan, non hasierako eta bukaerako bina testuen artean Etiopia inguratzen duten harezko bederatzi zirkuluak poemez osatzen dituen.

Poema abangoardistak dira, batzuetan surrealistak , bestetan kutsu esperimental nabarmenarekin, euskarara Europan XIX. Etiopia izenburua bera utopia hitzaren ia homofonoa da eta Etiopiarako sarrera ixten duten bederatzi zirkuluek utopiara heltzeko ezintasuna irudikatzen dute.

Poema-bildumaren protagonista nagusia deserriratutako pertsonaia bat da, hiri baten bila bederatzi zirkuluetan barrena bidaiatzen duena, non mota guztietako pertsonaiak aurkitzen dituen, denak galtzaileak. Monismoaren eta esentzialismoaren bazterketa, erlatibismoaren aldeko jarrera moduan edota olerkigintzako molde zaharrekin haustura gisa ere interpretatu da, poemarioko Hautsi da ANPHORA esaldi nabarmena erreferentziatzat harturik.

Hiru lan horiek Obaba ziklo delakoaren baitan kokatu dira, urtean Irun Hiria saria irabazi zuen Camilo Lizardi erretore jaunaren etxean aurkitutako gutunaren azalpena ipuinarekin batera.

Obaba zikloa nazioarteko ospea emango zion urtean plazaratu zuen Obabakoak istorio-bildumarekin gailenduko zen. Obaba zikloaren ezaugarri nabarmenenak animalien presentzia, pentsamendu magikoa eta elementu fantastikoak dira, landako herri txiki batean kokaturik, Atxagaren beraren haurtzaroko Asteasuko herriak eta inguruak inspiratuta. Obabakoak lanari dagokionean, berriz, testuartekotasuna da beste ezaugarri nabarmena, literatura unibertsalaren lanei buruzko aipu, itzulpen, perifrasi, laburpen eta imitazioekin.

Aurreko aldiko abangoardismoa gainditu nahiak ekarri zuen Obaba zikloaren aldi berria, publiko zabalagoa eskuratu eta idazlearen autonomia ekonomikoa ziurtatzearren, [23] aurreko zikloan jorratutako literaturaren autonomia betez. Horretarako, ko hamarkadaren hasieran zabaltzen ari zen haur literatura baliatu zuen hasiera batean Atxagak, Obaba zikloko lehen idazlanekin.

Eta hala, kontent, ardaila batean ustegabeko atsedenaldi hura zela eta, maistrari jarraitu gintzaizkion elizako zimiterioaren arkupetaraino; maletak airetara botaz, zilipurdika, harrapatzen genituen putzi guztiak zapalduz. Obabako munduaren zehaztugabetasun geografiko eta kronologikoa albo batera utziz, Atxagak denbora eta leku jakinetan baserri konkretu batean urtean kokatzen du behiak protagonistatzat dituen kontakizun hori, Obaba zikloko elementu zenbait animalien presentzia, esaterako lantzen jarraitzen badu ere.

Obaba aldi honetako Soinujolearen semea lanaren erreferentzia geografiko bat izango da, baina errealitateak jan duen mundu idiliko galdu moduan, euskal gizarte tradizionalaren desagerpen errealaren erkaketa moduan hain zuzen. Atxagaren olerkigintza[ aldatu aldatu iturburu kodea ] Olerkigintza ez da Atxaga gehien landu duen generoa; berak adierazi duenez, kosta egiten zaio poesia idaztea.

Lan horretan, poesia sozialari eta existentzialistari bizkar ematen die, ez baitzuen uste poesia mundua aldatzeko tresna zenik. Bizitzaren patua naturaltasunez onartuz, sentimenduak arrazionalizatuz eta hirugarren pertsonan idatziz eta distantzia atxikiz, sentimentalismorik ez dago bere poemetan, baina aldi berean sufritzen dutenekiko elkartasuna adierazten du horietan.

Etiopia lanean nabari den barrokotasunetik urrun, xumetasuna bilatzen du bere azken aldiko poemetan. Horren adibide da Trikuarena poema ospetsua. Oro har, ezaugarri nabarmenena irudien pilaketa da bere obran. Lotura logikoei ihes egin eta iradokizunen bidez helarazi nahi dio irakurleari errealitatearen konplexutasuna. Horretan publizitatearen eta zinemaren eragina ikus daiteke, mezuak metatu eta subliminalki erabiltzen baititu. Haur eta gazte literatura[ aldatu aldatu iturburu kodea ] Atxagaren hastapenak haur eta gazte literatura Juan Carlos Egillor ilustratzailearen eskutik izan ziren.

Berak proposatu zion ko hamarkadaren hasieran haurrentzako liburu bat egitea bion artean. Ilustratzaile horrekin hiru lan egin ondoren, jarraitu egin zuen haur literaturaren bidean, haur eta gazteentzat euskarazko liburuak plazaratzeko beharra zegoen garaia profitatuz eta idazle gisa autonomia ekonomikoa bermatzeko. Haur literaturan eginiko lehen bide zati horretan, Nikolasaren abenturak eta kalenturak , Ramontxu detektibea eta Chuck Aranberri dentista baten etxean nabarmendu daitezke.

Haur eta gazteentzako ondorengo lanetan, irakurlego helduago batentzako lanak plazaratu zituen, helduen literaturako elementuak barneratuz, hala nola Bi letter jaso nituen oso denbora gutxian eta Bi anai Obabakoak famatuaren ondoren geldiune bat izan zuen idazleak arlo horretan, publiko heldu batentzako lan gisa ere har daitekeen Behi euskaldun baten memoriak lanaren salbuespenarekin. Azkeneko urteetan Xola saileko beste liburu batzuk argitaratu ditu.

Haur literatura baino beste lanak nahiago dituela esan du inoiz idazleak, haur literatura literatura moduan eta ez haurrentzako produktu moduan landu behar dela ere adierazi badu ere. Literatura arlo horretan maiz erabili dituen baliabideak eta elementuak esajerazioak, hizkera eta esaldi bereziak izan dira, umorez eta askotan animaliak protagonista izanik.

Maisutasunez eraikitako testuotan, fantasia eta errealitatearen arteko mugak apurtu egiten dira eta literatur tradizio unibertsaletik nahiz euskal tradiziotik edaten duten istorioak aurkezten dizkigu. Esaterako, Bi anai lanean Daniel mutil atzeratuaren gogo sexual kontrolaezina izango da kultura arauak hautsi, gizartetik baztertu eta azkenean bere anaiarekin batera herritik kanpora ihes egitera bultzatuko duena. Antiheroia[ aldatu aldatu iturburu kodea ] Bere lehenengo idazlanetatik, antiheroiak —pertsonaia patetikoak, patuak kolpatutakoak— ezarri zituen Atxagak narrazioaren bilbean.

Pertsonaia hauek galtzaileak izaten dira eta askotan estigma bat dute, hala nola Ziutateaz eleberriko Theo eta Bilintx pertsonaiak edo Bi anai eleberriko Daniel. Egoera horren aurrean eta guztiz aurkako duten ingurune batean Etiopia lanean basamortu bat eta Ziutateaz lanean, hiri pairaezin batean , pertsonaiek ezintasunez jokatzen dute gainera. Antiheroiaren presentzia hauek Atxagarekin berarekin identifikatzen dira, euskal literatura konprometitu eta militantearen aurka dagoen olerkari eta idazle madarikatu moduan.

Euskal Herrian, Atxagaren lana aztertu eta modu aktibo batez zabaldu dutenen artean Mari Jose Olaziregi nabarmentzen da, Atxagaren kronista ofiziala bihurtzeraino; idazle honen lana goraipatu du. Literatura kritika soziologikoaren ikuspegitik, bere lana aztertu dutenen artean Joseba Gabilondo eta Ur Apalategi daude. Apalategik adierazi du, besteak beste, bere idazle hastapenetan autonomia aldarrikatzen zuen idazlea eko hamarkadatik aurrera merkatuaren morrontzan jausi dela, bereziki bere irakurlegoan nagusitzen ari den espainiar merkatuan.

Ez da nahikoa hizkuntza literario batentzat linguistek bakarrik egin dezaten, Idazleek moldatu behar dute izpiritu estetiko batez. Horrela, Pako Aristi idazleak Atxagaren ospeari buruz beste euskal idazleei lekurik ez ziela uzten adierazi zuen, berari buruz antena paraboliko metafora erabiliz. Txillardegirekin eztabaida bizia izan zuen Atxagak kultura eragin hori onartu du, eta ugari izan dira berak emandako hitzaldiak eta hedabideekin izandako elkarrizketak.

Euskal pilota: larrua harriaren kontra dokumentalean ere esku hartzea izan zuen, Euskal Hiriaren aldeko aldarrikapena eginez. Zenbait artistekin ekimen eta ikuskizun kulturaletan ere parte hartu du, Euskal Herrian nahiz atzerrian. Horrela, nabarmenak dira Pott Banda literatura taldean eta Emak Bakia Baita argitaletxean izandako lankidetzak. Musikari eta abeslariekin ere errezital ugarietan esku hartu du, hala nola Paradisua eta katuak ikuskizunean Jabier Muguruzarekin ; eta Mikel Laboarekin eta Ruper Ordorikarekin Olomouc , Txekia , egindako kontzertuan.

Nabarmena izan da, halaber, ilustratzaile eta margolariekin izan duen harremana, bereziki haurrentzat idatzi dituen liburuetan, hala nola Juan Carlos Egillorrekin. Aldizkari zenbaiten sustatzailea izan da: Pott , Garziarena , Luxia Bestalde, Atxagaren lan batzuen antzerki eta zinema-egokitzapenak eta bere olerkien musikatzeak egin dira.

MANIOBRA DIX HALLPIKE PDF

Bernardo Atxaga

.

ERWIN KREYSZIG ADVANCED ENGINEERING MATHEMATICS 10TH EDITION PDF

.

LASTANNAHMEN DIN 1055 PDF

.

DIETA DLA CUKRZYKA PDF

.

Related Articles